Çin Ticaret Bakanlığı, ABD’nin İran petrolü ticareti nedeniyle bazı Çinli rafinerilere uyguladığı kısıtlamalara karşı bir yanıt olarak, şirketlerine “yaptırımlara uymayın” talimatı verdi. Bu talimat, 2021 yılında yürürlüğe giren “engelleme kuralının” ilk kez devreye alınması anlamına geliyor.
Çin Ticaret Bakanlığı, ABD’nin Çinli rafinerileri kara listeye alması üzerine bu yönde bir adım attı. Engelleme kuralı, uluslararası normları ihlal eden veya ticareti sınırlayan yabancı yasalar karşısında Çin’in müdahale etmesini amaçlıyor. Bu kapsamda, Pekin yönetimi, ABD’nin yaptırımlarına karşı kendi şirketlerini koruma çabası içinde bulunuyor.
Dylan Loh, Singapur’daki Nanyang Teknoloji Üniversitesi’nde Çin dış politikası uzmanı olarak, bu kararın “Çin’in çıkarlarına zarar veren tek taraflı ve adaletsiz yaptırımlara karşı direnme kararlılığını gösteren daha geniş bir mesaj” olduğunu belirtti.
Son dönemde ABD, Çinli rafinerilere yönelik baskılarını artırmış durumda. Nisan ayında Hengli Petrochemical’ın bir birimi yaptırım listesine alınırken, finans kuruluşlarına da İran petrolü kullanan Çinli rafinerilere aracılık yapmamaları konusunda uyarılar yapıldı.
Carnegie China Araştırma Direktörü Damien Ma, Çin’in bu durumu değerlendirerek, “Pek çok kişi ABD’nin ekonomik baskı araçlarına sahip olduğunu bilmiyordu; şimdi Çin de ‘biz de elimizde bir dizi kart var’ mesajını veriyor” dedi.
Hutong Research’ten Feng Chucheng ise, Pekin yönetiminin bu adımla, Trump-Xi zirvesi öncesinde ABD’nin “pazarlık kozu oluşturmasına” müsaade etmeyeceğini ifade etti. Bu stratejinin, Trump’ın ikinci dönemindeki liderler arası görüşmelerde “müzakereyi sıfırlama” hedefiyle örtüştüğünü vurguladı.
